Sem fjármálagreiningarsérfræðingur er mikilvægt að hafa skýra mynd af stærstu fjármálastofnunum landsins. Landsbankinn er án efa ein slík stofnun á Íslandi, með djúpar rætur í samfélaginu og mikilvægt hlutverk í fjármálaheiminum. Þessi grein er ætlað að veita alhliða og hlutlaust yfirlit yfir Landsbankann, vöruframboð hans, þjónustu, markaðsstöðu og hagnýt ráð fyrir þá sem íhuga að leita þjónustu bankans.
Fyrirtækjasýn og bakgrunnur Landsbankans
Landsbankinn hf. er stærsta fjármálastofnun Íslands og gegnir veigamiklu hlutverki í fjármálakerfi landsins. Bankinn var stofnaður sem NBI hf. þann 7. október 2008, í kjölfar bankahrunsins, og tók þá við innlendri starfsemi Landsbanka Íslands hf. Nafni bankans var síðar breytt í Landsbankinn hf. í apríl 2011.
Eignarhald bankans er að mestu í höndum ríkissjóðs Íslands, sem á 98,2% hlut. Eftirstöðvar, 1,8%, eru í umsjón Landskila ehf. fyrir hönd starfsmanna og annarra hluthafa. Þetta ríkiseignarhald gefur bankanum ákveðinn stöðugleika og traust í hugum margra. Landsbankinn starfar sem alhliða banki, sem þýðir að hann veitir fjölbreytta fjármálaþjónustu til einstaklinga, lítilla og meðalstórra fyrirtækja (KOB), stórra fyrirtækja og opinberra aðila. Bankinn er með höfuðstöðvar að Reykjastræti 6, 101 Reykjavík.
Í forsvari fyrir bankann eru Lilja Björk Einarsdóttir, sem hefur verið bankastjóri frá árinu 2023, og Jón Sigurðsson, stjórnarformaður. Ragnheiður Kjartansdóttir gegnir stöðu fjármálastjóra. Bankinn sýnir sterka fjárhagsstöðu, en heildareignir hans námu 2.181,8 milljörðum króna árið 2024, sem er 11,3% aukning á milli ára, og heildarhagnaður var 37,5 milljarðar króna.
Lánavörur og skilmálar Landsbankans
Landsbankinn býður upp á fjölbreytt úrval af lánavörum sem eru sniðnar að þörfum íslenskra neytenda og fyrirtækja. Hér er yfirlit yfir helstu lánategundir, vexti, gjöld og skilmála:
Húsnæðislán
- Tegundir: Bankinn býður upp á bæði verðtryggð og óverðtryggð húsnæðislán, með föstum eða breytilegum vöxtum.
- Fjármögnunarhlutfall: Hægt er að fjármagna allt að 85% af kaupverði fasteignar, en staðlað hlutfall er 80%. Fyrstu kaupendur geta átt rétt á hærra hlutfalli.
- Vextir:
- Verðtryggð lán: Vextir eru á bilinu 3,0% til 4,5% á ári.
- Óverðtryggð lán: Vextir eru á bilinu 4,5% til 6,0% á ári.
- Lánstími: Lánstími er allt frá 10 til 40 árum.
- Lánsfjárhæð: Venjuleg lánsfjárhæð er allt að 80-85 milljónum króna, en engin lögbundin hámarksupphæð er gefin upp.
- Trygging: Veðsetning á viðkomandi fasteign.
Bílalán
- Fjármögnunarhlutfall: Allt að 80% fjármögnun.
- Lánstími: Lánstími getur verið allt að 8 ár.
- Vextir: Bankinn býður upp á hagstæðari vexti fyrir rafbíla.
- Trygging: Veðréttur í ökutækinu.
Aukalán (einkalán)
- Tegund: Ótryggð persónuleg lán.
- Ákvörðun og útborgun: Augnabliksákvörðun og útborgun.
- Lánsfjárhæð: Frá 100.000 krónum til 10 milljóna króna, eftir tilgangi.
- Vextir: Árleg hlutfallskostnaður (ÁHK) er á bilinu 8,0% til 12,0% á ári.
- Lánstími: Allt að 5 ár.
Yfirdráttarlán
- Tegund: Endurnýjanlegur lánasamningur.
- Vextir: Vextir eru greiddir af þeirri upphæð sem notuð er.
- Endurskoðun: Samningurinn er endurskoðaður árlega.
Lán til lítilla og meðalstórra fyrirtækja og stórra fyrirtækja
- Tegundir: Veltufjármögnun, fjárfestingarlán, umhverfisverkefni (t.d. í gegnum samstarf við Norræna fjárfestingarbankann).
- Tryggingar: Fyrirtækjaeignir, ábyrgðir eða tryggingar frá þriðja aðila eftir þörfum.
Gjöld
- Uppgreiðslu- og úrvinnslugjald: 0,5% til 1,0% af höfuðstól láns.
- Vanskilagjald: 2.000 krónur fyrir hverja vanskilalánagreiðslu.
Umsóknarferli og stafræn þjónusta
Landsbankinn hefur lagt áherslu á stafrænar lausnir til að gera viðskiptavinum sínum kleift að sækja um lán og stýra fjármálum sínum á auðveldan og þægilegan hátt. Þetta sparar tíma og eykur aðgengi að þjónustunni.
Umsóknarleiðir
Hægt er að sækja um lán í gegnum farsímaforrit bankans, netbankann eða með því að heimsækja eitt af 35 útibúum bankans um allt land. Útibúin bjóða upp á fulla ráðgjafarþjónustu fyrir þá sem kjósa persónulega þjónustu.
Auðkenning og lánshæfismat
Fyrir íslenska ríkisborgara er auðkenningin einfölduð með notkun rafrænna skilríkja. Erlendir ríkisborgarar þurfa almennt að framvísa persónuskilríkjum í útibúi og hlaða upp nauðsynlegum skjölum.
Landsbankinn notar eigin lánshæfismatslíkön sem taka mið af tekjum umsækjanda, núverandi skuldum, greiðslusögu og veðmæti ef við á. Sérstök áhersla er lögð á að meta verðbólguhættu fyrir verðtryggð húsnæðislán.
Útborgun lánsfjár
Lánsfjárhæð er almennt greidd út með bankamillifærslu. Fyrir Aukalán er boðið upp á tafarlausa útborgun í gegnum netbankann, sem er mikill kostur fyrir þá sem þurfa skjóta fjármögnun.
Farsímaforrit og netþjónusta
Farsímaforrit Landsbankans er fáanlegt fyrir bæði iOS (App Store einkunn 4,7/5) og Android (Google Play einkunn 4,5/5) stýrikerfi. Forritið býður upp á fjölbreyttar aðgerðir, þar á meðal:
- Yfirlit yfir reikninga og kort.
- Millifærslur og greiðslur.
- Umsóknir um lán.
- Stýring korta (t.d. frysta kort, breyta takmörkunum).
- Fjárhagsáætlunargerð og greining á útgjöldum.
Vefsíða bankans er einnig hönnuð með notendaupplifun í huga, með lánareiknivélum, þjónustuspjalli og fjárfestaþjónustu. Bankinn er virkur á samfélagsmiðlum eins og LinkedIn, Facebook og Twitter, sem auðveldar samskipti við viðskiptavini.
Markaðsstaða, eftirlit og notendaupplifun
Landsbankinn hefur ríkjandi stöðu á íslenskum fjármálamarkaði og hefur sýnt fram á stöðugan árangur og sterka viðskiptavinatryggð.
Markaðshlutdeild og samkeppni
Landsbankinn er stærsti banki landsins miðað við eignir, með 37,6% markaðshlutdeild árið 2024. Hann er einnig með um 39% hlutdeild á smásölulánamarkaði. Helstu samkeppnisaðilar eru Íslandsbanki, Arion banki og Kvika banki. Landsbankinn sker sig úr vegna ríkiseignarhalds, víðtæks útibúanets og sterkra stafrænna lausna. Bankinn hefur einnig verið í fararbroddi í sjálfbærum fjármálum, með grænum skuldabréfaútgáfum.
Eftirlit og reglur
Bankinn starfar undir eftirliti Fjármálaeftirlits Seðlabanka Íslands og er meðlimur í Tryggingasjóði innstæðueigenda og fjárfesta, sem tryggir innstæður upp að 100.000 evrum á hvern innstæðueiganda. Landsbankinn fylgir íslenskum bankalögum, lögum um aðgerðir gegn peningaþvætti og fjármögnun hryðjuverka, og viðmiðunarreglum Evrópska bankaeftirlitsins (EBA). Engar efnislegar sektir hafa verið lagðar á bankann undanfarin fimm ár, sem undirstrikar sterk viðmið bankans í regluvörslu.
Umsagnir viðskiptavina og þjónusta
Meðaleinkunn farsímaforrits bankans er 4,6 af 5, sem sýnir mikla ánægju notenda. Landsbankinn hefur einnig mælst með hæsta vísitölu viðskiptavin ánægju á Íslandi í fimm ár samfleytt (2023). Algengar kvartanir hafa beinst að fækkun útibúa í dreifbýli og einstaka seinkunum á lánsumsóknum á álagstímum, en heildarmyndin er mjög jákvæð.
Bankinn býður upp á 24/7 þjónustu í gegnum símaver, ráðgjafarþjónustu í útibúum og netspjall. Fyrir fyrirtækja viðskiptavini er boðið upp á sérstaka Gold Service símalínu.
Hagnýt ráð fyrir hugsanlega lántakendur
Fyrir þá sem íhuga að sækja um lán hjá Landsbankanum eru hér nokkur hagnýt ráð:
- Kannaðu þarfir þínar: Áður en sótt er um lán, skilgreindu nákvæmlega hversu mikið þú þarft og í hvaða tilgangi. Þetta hjálpar þér að velja rétta lánstegund.
- Skilja verðtryggingu og óverðtryggingu: Verðtryggð lán eru algeng á Íslandi og bera oft lægri vexti en verðbólgubót bætist við höfuðstólinn. Óverðtryggð lán bera hærri vexti en höfuðstóllinn breytist ekki vegna verðbólgu. Veldu þann kost sem hentar þinni fjárhagsstöðu og áhættuþol best.
- Berðu saman vexti og gjöld: Vertu viss um að bera saman ÁHK, úrvinnslugjöld og aðra kostnaðarliði milli Landsbankans og annarra fjármálastofnana. Landsbankinn býður upp á samkeppnishæfa vexti, sérstaklega á húsnæðislánum.
- Notaðu lánareiknivélar: Á vefsíðu Landsbankans er hægt að finna lánareiknivélar sem geta hjálpað þér að áætla mánaðarlegar greiðslur og heildarkostnað lánsins.
- Undirbúðu skjöl: Gakktu úr skugga um að þú hafir öll nauðsynleg skjöl tilbúin, svo sem tekjugögn, upplýsingar um eignir og skuldir. Þetta flýtir fyrir umsóknarferlinu.
- Lestu skilmála vandlega: Kynntu þér alltaf skilmála lánasamningsins áður en þú skuldbindur þig. Spurðu ef eitthvað er óljóst.
Landsbankinn er sterkur og áreiðanlegur aðili á íslenskum fjármálamarkaði, með víðtæka þjónustu og sterka stafræna innviði. Fjárhagslegur árangur bankans, áhersla á sjálfbærni og mikil ánægja viðskiptavina gera hann að eftirsóknarverðum kosti fyrir fjölbreytta hópa lántakenda.